پنل کاربر سبد خرید
ورود / عضویت



ورود
عضویت
بازیابی رمز
ورود / عضویت
۰
آشنایی با بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور جاروبرقی و اجزای آن
آشنایی با بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور جاروبرقی و اجزای آن

آشنایی با بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور جاروبرقی و اجزای آن

تبلیغات
آشنایی با بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور جاروبرقی و اجزای آن
ز سری آموزش های بخش لوازم خانگی این بار با بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور جاروبرقی و اجزای آن با هم همراه می شویم تا با عملکرد انواع پتانسیومتر و دایاک و ترایاک و ... آشنا شویم.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور

    برای تغییر و کنترل سرعت موتور جاروبرقی از برد الکترونیکی مشابه تصویر زیر استفاده می شود.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    تصویر زیر طرف دیگر برد الکترونیکی را نشان می دهد. بر روی این برد الکتریکی، کنترل سرعت جاروبرقی، ترمینال های ورودی و خروجی، عنصر نیمه های ترایاک برای کنترل جریان موتور و تغییر سرعت آن، مقاومت های محدود کننده ی جریان و ولتاژ مدار الکترونیکی برد، پتانسیومتری با ولوم های کشویی و پیچی، خازن ها به عنوان صافی و تغییر زاویه ی الکتریکی جریان و ولتاژ مدار و نیمه هادی دایاک برای تولید پالس در مدارات فرمان ترایاک قرار دارند.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    بیشتر بدانید
    در بازار، پتانسیومتر با ولوم پیچی به پتانسیومتر پیچی و پتانسیومتر با ولوم کشویی به پتانسیومتر کشویی معروفند.

    • تصویر زیر یک نوع برد الکترونیکی کنترل سرعت موتور جاروبرقی را نشان می دهد.
    • بر روی این برد نیمه هادی ترایاک، پتانسیومتر با ولوم پیچی، خازن، مقاومت های محدود کننده جریان و ولتاژ مدار برد الکترونیکی و دایاک برای تولید پالس فرمان ترایاک قرار دارد.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    در تصویر زیر طرف دیگر برد الکترونیکی را مشاهده می کنید. صفحه ی انتقال حرارت نیمه هادی ترایاک که بر روی برد پرچ شده، گرمای ترایاک را انتقال داده و آن را خنک می کند.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    در تصویر زیر برد الکترونیکی کنترل جریان و سرعت مربوط به جاروبرقی تصویر بعد را همراه با اجزای الکتریکی و الکترونیکی روی برد مشاهده می کنید.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    معرفی اجزا و قطعات جاروبرقی

    در تصویر زیر طرف دیگر برد را نشان می دهد. در زمان عیب یابی و تعمیر می بایست به قسمت لحیم شده ی روی برد توجه و نسبت به رفع عیب اقدام شود.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    تصویر زیر قسمت مربوط به قطعات الکترونیکی برد کنترل سرعت را به وضوح نشان می دهد. در این قسمت کنترل سرعت به وسیله ی قطعات نیمه هادی و تعدادی مقاومت و خازن کنترل می شود. نام این قطعات را روی تصویر مشاهده می کنید.

    پتانسیومتر ( مقاومت متغیر )

    در برد های الکترونیکی کنترل سرعت جاروبرقی، دو نوع پتانسیومتر به کار می رود که عبارت اند از:

    • پتانسیومتر پیچی
    • پتانسیومتر کشویی

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    پتانسیومتر پیچی

    • در تصویر زیر به وسیله ی یک دسته ی کشویی، مقدار مقاومت پتانسیومتر پیچی در مدار برد الکترونیکی کنترل سرعت تغییر می کند.
    • با تغییر مقدار مقاومت پتانسیومتر، جریان هدایتی ترایاک تغییر می کند و سبب افزایش سرعت مکش موتور و قدرت مصرفی آن می شود.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    در تصویر زیر مارپیچ و دسته ی مارپیچ برای تبدیل حرکت خطی به حرکت پیچشی برای تغییر مقاومت پتانسیومتر پیچی به کار می رود.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    پتانسیومتر کشویی

    برای تغییر مقدار مقاومت پتانسیومتر با ولوم کشویی، دسته ی پتانسیومتر را به طور کشویی تغییر می دهند.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    در تصویر زیر پتانسیومتر با ولوم یا دسته ی کشویی را مشاهده می کنید که از برد الکترونیکی مربوط به آن جدا شده است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    در تصویر زیر دو دستگاه جاروبرقی را مشاهده می کنید که روی بدنه ی هر یک، یک پتانسیومتر با ولوم پیچی برای تغییر سرعت جاروبرقی تعبیه شده است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    برای تغییر سرعت موتور جاروبرقی و تغییر قدرت مکش آن، پتانسیومتر با ولوم پیچی روی برد آن را به وسیله ولوم پیچی، مانند پیچ گوشتی تصویر زیر تغییر می دهند.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    در تصویر زیر دو طرف پتانسیومتر پیچی را که از برد تصویر بالا باز شده است مشاهده می کنید. در این شکل ترمینال های پتانسیومتر نشان داده شده است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    در تصویر زیر مقاومت بین دو سر A و C معادل ۰/۳ اهم (تقریباً صفر) اندازه گیری شده است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    مقاومت بین دو سر C و B برای این پتانسیومتر و با توجه به تولرانس آن ۱۷۰/۳ کیلو اهم اندازه گیری شده است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    دانستنی های فنی
    تولرانس مقادیر اندازه گیری شده تحت تاثیر تولرانس های قطعات دستگاه های اندازه گیری و شرایط محیط قرار دارد.


    عملکرد پتانسیومتر پیچی

    • برای بررسی عملکرد پتانسیومتر و نحوه ی تغییر مقاومت آن پتانسیومتر پیچی را مورد بررسی قرار دهیم.
    • چنان چه مطابق تصویر زیر به وسیله ی پیچ گوشتی دوسوی مناسب محور یا بازوی متحرک پتانسیومتر پیچی را تغییر دهیم مقادیر مقاومت دو طرف پتانسیومتر تغییر می کند.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    در تصویر زیر مقدار مقاومت بین دو سر A و C معادل ۱۷۰/۴ کیلو اهم اندازه گیری شده است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    مقدار مقاومت بین دو سر B و C در این حالت صفر است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    مجدداً به وسیله ی پیچ گوشتی دوسوی مناسب، محور یا بازوی متحرک پتانسیومتر را به حدود وسط تغییر می دهیم.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    مقدار مقاومت اهمی پتانسیومتر بین دو سر A و C معادل ۸۵/۶ کیلو اهم اندازه گیری شده است. مقدار مقاومت بین دو سر C و B در این حالت مطابق ۸۵/۱ کیلو اهم اندازه گیری شده است. مجموع مقاومت ها در دو مرحله ی اندازه گیری باید برابر با مقاومت کل پتانسیومتر باشد.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    مقاومت ثابت

    در الکترونیک مقاومت ثابت قطعه ای است که برای محدود کردن جریان و ولتاژ مدار به کار می رود. در برد های الکترونیکی کنترل سرعت، بیشترین عنصر به کار رفته در مدار مقاومت های ثابت هستند و بیشتر این مقاومت ها خراب و معیوب می شوند. توجه کلمه ی ثابت در مقاومت های ثابت به این منظور به کار می رود که عواملی از قبیل حرارت، ولتاژ و شرایط محیط (رطوبت، نور و ....) بر روی مقدار مقاومت تاثیر بسیار جزئی دارند.


    • جنس مقاومت های ثابت که در برد های کنترل سرعت به کار می روند شامل پودر نرم کربن یا گرافیت ( توده ی کربن ) و یا نواری از کربن نازک ( لایه کربن ) است به این جهت به آن ها مقاومت کربنی می گویند. قدرت این مقاومت ها یک چهارم وات تا دو وات است. شکل زیر ساختمان داخلی یک مقاومت کربنی را نشان می دهد.
    • قدرت و ابعاد مقاومت توده ی کربن با توجه به شکل بعدی در جدول آمده است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    برای شناسایی مقدار مقاومت ثابت کربنی می توان از جدول زیر یا رنگ های روی مقاومت و یا به کمک اهم متر و بازکردن یک سر یا دو سر آن از مدار، مقدار مقاومت را اندازه گیری کرد.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن


    طریقه ی خواندن مقاومت های رنگی از روی رنگ آن

    برای خواندن مقدار مقاومت کربنی که نوار های رنگی روی آن وجود دارد به روش زیر عمل کنید:

    1. رنگ ها و شماره های مربوط به هر رنگ را طبق جدول زیر به خاطر بسپارید.
    2. اگر مقاومت دارای چهار نوار رنگی است، از طرفی که نوار های طلایی و نقره ای نیست مقاومت را بخوانید.
    3. اگر مقاومت دارای سه نوار رنگی است از طرفی که نوار رنگ به انتها نزدیک تر است مقاومت را بخوانید.
    4. در موقع خواندن رنگ ها، به جای رنگ اول عدد اول و به جای رنگ دوم عدد دوم و به جای رنگ سوم به تعداد همان عدد، صفر قرار دهید.
    5. اگر رنگ سوم سیاه باشد خوانده نمی شود.
    6. رنگ دوم اگر سیاه باشد به جای آن صفر قرار می دهیم و این صفر جزء صفر نوار سوم حساب می شود.
    7. اگر رنگ سوم طلایی باشد، دو عدد اول تقسیم بر ۱۰ می شود.
    8. اگر رنگ سوم نقره ای باشد، دو عدد اول را تقسیم بر ۱۰۰ می کنیم.
    9. نوار چهارم مربوط به تولرانس یا درصد خطا و طلایی یا نقره ای یا بی رنگ است. اگر نوار چهارم طلایی باشد، درصد خطا ۵% plusmn; ، اگر نوار چهارم نقره ای باشد درصد خطا ۱۰% plusmn; و اگر نوار چهارم بی رنگ باشد درصد خطا ۲۰% plusmn; است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    دیود

    برای یک سو کردن جریان الکتریکی AC و کاهش ولتاژ موثر اعمال شده به موتور جاروبرقی، به منظور کاهش قدرت مکش آن هنگام تمیز کردن پرده و اثاثیه های منزل، از دیود استفاده می شود. در تصویر زیر یک نوع دیود یک سو کننده ی جریان الکتریکی AC را مشاهده می کنید. مشخصات این نوع دیود در جدول زیر آمده است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    در تصویر زیر دیود کاهش سرعت که به صورت موازی با کلید ۴ بسته شده است مشاهده می شود. دیود را با حرف D نشان می دهند.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    دایاک

    دایاک یک نوع نیمه هادی است که در برد الکترونیکی کنترل سرعت به کار می رود و وظیفه ی آن تولید پالس برای تحریک پایه ی گیت ترایاک است. بدین وسیله جریان الکتریکی موتور یونیورسال کنترل شده و قدرت مکش جاروبرقی تغییر می کند. دایاک را بر حسب ولتاژ شکست و جریان آن انتخاب می کنند. معمولاً ولتاژ شکست دایاک ۲۸ تا ۳۶ ولت و جریان حداکثر آن ۲ آمپر است و مانند یک دیود شیشه ای آبی رنگ، مانند تصویر بالا و یا رنگ نارنجی مطابق تصویر زیر است. علامت دایاک در مدار های الکترونیکی مطابق شکل بعدی است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    در تصویر زیر مقاومت دو سر دایاک در دو حالت با اهم متر اندازه گیری شده است و با تغییر دو رابط اهم متر مقدار مقاومت بیش تر از ۱۰ مگا اهم است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    نکته
    تا زمانی که ولتاژ دو سر دایاک به حد ولتاژ شکست آن نرسد جریان را هدایت نمی کند ولی زمانی که ولتاژ دو سر آن به حد ولتاژ شکست برسد هادی شده و جریان را هدایت می کند و ولتاژ دو سر آن کم است.


    ترایاک

    ترایاک یک نوع نیمه هادی است که در هر دو سیکل جریان AC می تواند جریان مدار را کنترل کند و قدرت مکش موتور جاروبرقی را تغییر دهد. تصویر زیر یک ترایاک را نشان می دهد. ترمینال های ترایاک با حروف و عدد مشخص شده است. A1 آند اول، A2 آند دوم و G گیت ترایاک را مشخص می کند.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    مشخصات سه نوع ترایاک در جدول زیر آمده است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    تصویر زیر دو نوع ترایاک را نشان می دهد. فقط ترایاک TO220 در برد الکترونیکی جاروبی به کار می رود چون جریان موثر آن در حد جریان نامی جاروبرقی است. T1 آند اول، T2 آند دوم و G ترمینال گیت ترایاک را مشخص می کند.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    در جدول زیر مشخصات ترایاک تصویر بالا آمده است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    در برد الکترونیکی جاروبرقی، در تصویر زیر محل نصب ترایاک را بر روی انتقال دهنده ی حرارت ترایاک مشاهده می کنید.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    شکل زیر علامت الکتریکی ترایاک را نشان می دهد.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    روش آزمایش ترایاک

    مداری مطابق شکل بالا ببندید و کلید S1 را وصل کنید. در این حالت باید لامپ L1 خاموش باشد. سپس کلید S2 را وصل کنید. لامپ باید روشن شود. حال کلید S2 را قطع کنید اگر لامپ همچنان روشن بماند ترایاک سالم است. در صورتی که ترایاک سالم باشد ولی با برقراری شرایط فوق لامپ روشن نشود باید ولتاژ منبع را افزایش دهید.

    خازن های پارازیت گیر

    تصویر زیر سه خازن پارازیت گیر را نشان می دهد. ترمینال خازن ها با حروف B ، A و C در تصویر مشخص شده است. نحوه ی قرار گرفتن خازن های پارازیت گیر در مدار الکتریکی موتور یونیورسال در شکل بعدی نشان داده شده است. خازن های C2 و C3 هر کدام ۶ نانوفاراد و خازن C1 معادل ۱۲ نانوفاراد است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    نکته
    خازن های پارازیت گیر در مدار الکتریکی جاروبرقی برای جذب جرقه های ناشی از کلید زنی و جا به جایی تیغه های کلکتور زیر جاروبک ها به کار می رود.


    چراغ نشان دهنده در جاروبرقی

    در تصویر زیر یک نوع چراغ نشان دهنده ی جاروبرقی مشاهده می شود. این چراغ هنگامی که جاروبرقی کار می کند روشن است.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    تصویر زیر چراغ نشان دهنده ی جاروبرقی تصویر بعد را نشان می دهد که روی برد الکترونیکی کنترل سرعت قرار دارد.

    بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور و اجزای آن

    معرفی اجزا و قطعات جاروبرقی

    نکته
    در جاروبرقی ها، چراغ نشان دهنده هنگام کار دستگاه یا هنگام پر شدن کیسه زباله و گرفتگی لوله ی مکش هوا روشن می شود.

    تبلیغات
    برچسب ها
    منابع
    نویسنده
    فرهنگ نصیری
    فرهنگ نصیری

    فرهنگ در رشته‌ی مهندسی کامپیوتر تحصیل کرده و در تیم تولید محتوا فعالیت می کند. زمان آزادش را صرف یادگیری مطالب آموزشی در زمینه استراتژی محتوا و بازاریابی آنلاین می کند.
    مجموع پست ها: 281 مجموع سوالات: 0 مجموع پاسخ ها: 1
    مطالب مرتبط
    تبلیغات
    سایر آموزش های لوازم خانگی
    پرسش و پاسخ
    ۰ پاسخ
    ۰ امتیاز
    روشن شدن خودبخود هود کن
    راهنمای عیب یابی و رفع عیب انواع هود آشپزخانه
    ۰ پاسخ
    ۰ امتیاز
    از چه روغنی در شوفاژ برقی استفاده میشه ؟
    آموزش تصویری باز کردن و تعمیر رادیاتور برقی
    ۰ پاسخ
    ۰ امتیاز
    برد جاروبرقی سامسونگ
    آشنایی با بُرد های الکترونیکی کنترل سرعت موتور جاروبرقی و اجزای آن
    سوالتان را بپرسید
    تبلیغات
    محصولات آموزشی
    فروشگاه